[Xã hội] -Làm giàu từ vùng đất thuần nông

Ghi chép của phóng viên Báo Nhân Dân

Ghi chép của phóng viên Báo Nhân Dân Về thăm và làm việc tại tỉnh Hà Nam, đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng dành nhiều thời gian đến với bà con xã Vũ Bản, huyện Bình Lục, thăm một số gia đình sản xuất giỏi; thăm, nói chuyện với cán bộ, công nhân Công ty TNHH Number 1 Hà Nam; làm việc với cán bộ chủ chốt của tỉnh. Tổng Bí thư mong rằng, Hà Nam cần tập trung vào các mũi nhọn đột phá, mở rộng liên kết vùng, phát huy lợi thế để phát triển; đồng thời tích cực chăm lo công tác xây dựng Đảng, chuẩn bị thật tốt đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội XII của Đảng. Cùng tháp tùng Tổng Bí thư về làm việc tại xã Vũ Bản, một đồng nghiệp nói với chúng tôi: "Nói đến huyện Bình Lục, ít ai không biết câu "sống ngâm da, chết ngâm xương" để chỉ vùng đất chiêm khê, mùa thối này, nhất là xã Vũ Bản, "láng giềng" của thành phố Nam Định, bởi chỉ cách thành phố này hơn chục cây số. Điều ấy giờ đây chỉ còn trong ký ức người cao tuổi, có nhắc đến cũng là để nhắn nhủ con cháu, cuộc sống sung túc hôm nay được tạo dựng từ bao khó khăn như thế đó". Trước khi làm việc với cán bộ địa phương tại Nhà văn hóa xã Vũ Bản, đồng chí Tổng Bí thư đã đi qua một số thôn, thăm gia đình bà Trần Thị Tuyết, thôn Nam. Vừa thăm khu chăn nuôi lợn của gia đình bà Tuyết, Tổng Bí thư vừa hỏi chuyện đời sống của bà con trong thôn. Đồng chí chú ý nghe gia đình giới thiệu cách chăn nuôi mới, không làm ảnh hưởng đến môi trường. Khu nuôi lợn ở phía cuối vườn, thoáng sạch. Toàn bộ nền được trải một lớp dày khoảng 50 cm gồm mùn cưa, trấu và bột ngô xay trộn với chế phẩm sinh học để khử mùi các chất thải của lợn. Vì thế, chuồng lợn không bao giờ hôi. Sau mỗi lứa nuôi, lại hốt đi 15 đến 20 cm ở trên làm phân bón và bổ sung thêm mùn cưa, trấu mới. Gia đình bà Tuyết không có đất làm chuồng nên thuê khoảng 2,5 sào với giá một triệu đồng mỗi năm. Mọi đầu tư ban đầu chưa đến 100 triệu đồng, nhưng mỗi năm hai vợ chồng bà xuất năm tấn lợn thịt, lãi 40 triệu đồng. Năm 2011 cả xã chỉ có ba hộ làm điểm, nay đã có hơn 800 hộ nuôi lợn theo phương pháp này. Báo cáo với Tổng Bí thư về tình hình phát triển kinh tế - xã hội của Vũ Bản, Chủ tịch UBND xã Trần Bá Toàn cho biết, 85,5% số hộ dân của xã làm nông nghiệp. Phát triển sản xuất nông nghiệp luôn là nhiệm vụ trọng tâm của đảng bộ; xã đã quy hoạch đất canh tác thành bốn vùng: vùng cấy lúa đại trà, vùng cấy lúa hàng hóa và làm vụ đông, vùng sản xuất trang trại đa canh và vùng trồng hoa, cây cảnh và trồng màu. Điểm nhấn của Vũ Bản những năm qua là xây dựng nông thôn mới và là một trong sáu xã của tỉnh Hà Nam cơ bản đạt chuẩn xã nông thôn mới. Tổng vốn huy động cho chương trình này của xã đạt 255 tỷ đồng, trong đó nhân dân đóng góp 75 tỷ đồng và hiến 280 nghìn m 2 làm công trình giao thông và phúc lợi công cộng. Tất cả 20 thôn của xã đều được công nhận thôn văn hóa, 96% số hộ đạt tiêu chuẩn gia đình văn hóa. Tỷ lệ hộ nghèo năm 2010 là 11,7%, nay chỉ còn 3,5%. Qua trò chuyện của Tổng Bí thư với bà con xã Vũ Bản dự buổi làm việc, dễ dàng nhận thấy, trong xây dựng nông thôn mới, việc khó nhất, quan trọng nhất là dồn điền đổi thửa (DĐĐT). Không chỉ xã Vũ Bản, mà cả huyện Bình Lục coi đây là nhiệm vụ hàng đầu trong xây dựng nông thôn mới. Đã 22 năm trong quân ngũ, 20 năm làm Bí thư Chi bộ thôn Tiền, đồng chí Lê Anh Sửu báo cáo với Tổng Bí thư kinh nghiệm, cách làm trong DĐĐT. Biết tâm lý bà con là ngại ruộng xa, vì đi lại khó khăn, lại thiếu nước, cho nên trước khi DĐĐT, thôn xây dựng quy hoạch chi tiết lại đồng ruộng để bà con tham gia ý kiến. Sau đó, thôn làm đường giao thông và kênh mương nội đồng trước, bảo đảm thuận tiện đi lại thăm ruộng, lấy nước tưới dễ dàng. Khi ấy, ruộng xa cũng như ruộng gần, cho nên các gia đình đều vui vẻ nhận lời. Theo đồng chí Lê Anh Sửu, để xây dựng thành công nông thôn mới phải tạo được đồng thuận trong dân; cán bộ cần nói thẳng, nói đúng, nói thật, miệng nói tay làm; đảng viên phải gương mẫu làm trước cho "làng nước theo sau" và thứ ba là tranh thủ được người có uy tín trong thôn, xóm. Cũng nói về DĐĐT, trưởng thôn Đồng Thành Khổng Quang Bích báo cáo thêm kinh nghiệm, thôn phải tổ chức hàng chục hội nghị "lão nông tri điền", đó là những người am hiểu đồng đất, nông nghiệp để đánh giá đúng mức hạng đất. Trong việc xử lý ruộng trũng, thôn Đồng Thành có 17 ha, không ai muốn nhận. Vì thế, thôn kiến nghị chuyển sang làm trang trại đa canh, thay cho trồng lúa và hệ số của 17 ha này bằng 1,3 nơi khác. 12 hộ gia đình đã nhận, để cải tạo, đào ao, đắp bờ, nuôi cá và trồng các loại cây rau màu, hiện nay thu nhập trong khu ruộng trũng bằng bảy lần cấy lúa. Đồng chí Tổng Bí thư phấn khởi trước những kết quả và cách làm sáng tạo của Vũ Bản, nhất là trong DĐĐT. Nhờ đó, cơ giới hóa vào nông nghiệp dễ dàng. Hiện nay Vũ Bản có bảy máy làm đất, bốn máy gặt đập liên hoàn, ba máy cấy và hơn 5.000 khay gieo mạ, chi phí sản xuất cho một đơn vị diện tích thực hiện đủ các dịch vụ này đã giảm từ 40% đến 45% so với sản xuất truyền thống. Năm 2013, thu nhập bình quân đạt 97 triệu đồng/ha đất sản xuất nông nghiệp và 390 triệu đồng/ha đất sản xuất đa canh. Nói chuyện với bà con xã Vũ Bản, Tổng Bí thư biểu dương, đánh giá cao những đổi thay nơi vùng đất giàu truyền thống hiếu học, ham làm này. Đồng chí vui mừng chứng kiến đường liên xã, liên thôn, liên gia đều được đổ bê-tông, rộng, thoáng, ô-tô đi lại dễ dàng; nhà nào cũng khang trang, cũng có ti-vi, tủ lạnh, xe máy đắt tiền, nhưng vẫn giữ được nét đẹp truyền thống của vùng quê thanh bình, có vườn cây, ao cá. Trước khi rời xã Vũ Bản, Tổng Bí thư đến thăm gia đình cựu chiến binh Nguyễn Duy Dậu, ở thôn Hậu, thăm cơ sở nuôi hơn ba nghìn con gà của gia đình. Tổng Bí thư thân tình hỏi cụ thể về chi phí, hiệu quả, chăn nuôi của gia đình. Mỗi năm gia đình anh thu lãi khoảng hai trăm triệu đồng từ nuôi gà, thả cá. Tại buổi làm việc của Tổng Bí thư với cán bộ chủ chốt của tỉnh, đồng chí Trần Xuân Lộc, Bí thư Tỉnh ủy báo cáo kết quả các mặt công tác của tỉnh từ Đại hội XI của Đảng đến nay. Tổng Bí thư cho rằng, đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành T.Ư thảo luận, nêu nhiều ý kiến sâu sắc, tâm huyết, mong Hà Nam phát huy lợi thế để phát triển, nhất là trong sản xuất nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới. Triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2010 - 2015, Tỉnh ủy Hà Nam đã ban hành nhiều nghị quyết chuyên đề mang tính đột phá để phát triển: về xây dựng nông thôn mới, về phát triển công nghiệp, đô thị, hạ tầng giao thông, phát triển và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Cùng với chuyển dịch mạnh mẽ, nâng tỷ trọng ngành sản xuất công nghiệp, xây dựng lên 53,4% trong cơ cấu GDP năm 2013, một kết quả đáng ghi nhận nữa là chương trình xây dựng nông thôn mới. Ba năm qua, để phát triển toàn diện và chuyển sang sản xuất hàng hóa, Hà Nam tập trung chuyển đổi cơ cấu nội bộ ngành theo hướng tăng tỷ trọng chăn nuôi, thủy sản; đồng thời mở rộng sản xuất lúa hàng hóa, cây trồng vụ đông. Trong chăn nuôi chú trọng chăn nuôi tập trung, chăn nuôi bán công nghiệp và chăn nuôi gia trại, gắn với xử lý môi trường. Năm 2013, giá trị sản lượng ngành chăn nuôi, thủy sản chiếm 43,6% trong tổng giá trị ngành nông nghiệp. Về xây dựng nông thôn mới, đã có sáu xã hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới, 11 xã đạt từ 15 tiêu chí trở lên, chỉ còn 14 xã đạt dưới mười tiêu chí. Việc phát triển sản xuất nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, có sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành, các doanh nghiệp. Phát biểu ý kiến kết luận buổi làm việc với cán bộ chủ chốt của tỉnh, Tổng Bí thư biểu dương những kết quả mà tỉnh đạt được, đồng thời lưu ý những vấn đề đặt ra, mong tỉnh khắc phục. Đồng chí đề nghị, thời gian tới, nhân dịp chuẩn bị đại hội đảng bộ các cấp, Tỉnh ủy Hà Nam nên có tổng kết các mặt công tác trong những năm qua, từ khi tái lập tỉnh đến nay càng tốt. Xem cái gì đã làm được, chưa làm được, vấn đề gì đặt ra? Phân tích sâu đặc điểm, thế mạnh, tiềm năng của địa phương; dự báo tình hình thời gian tới, thấy rõ thuận lợi, khó khăn, thách thức; rà soát bổ sung quy hoạch tổng thể, đồng thời tập trung vào những mũi nhọn đột phá, tận dụng hết các điều kiện lợi thế để phát triển. Tổng Bí thư cho rằng, Hà Nam cần mở rộng liên kết vùng, để "chuyển giao" những điểm mạnh của mình cho vùng, đồng thời tạo điều kiện cho vùng giúp địa phương giải quyết khắc phục những mặt yếu, hạn chế của mình. Lưu ý Hà Nam cần quan tâm đẩy mạnh công tác xây dựng Đảng, Tổng Bí thư đề nghị các tổ chức đảng, các cấp ủy tiếp tục thực hiện thật tốt Nghị quyết T.Ư 4 khóa XI về xây dựng Đảng, chống tiêu cực, tham nhũng, tăng cường đoàn kết nội bộ, phát huy sức mạnh của nhân dân, xây dựng Hà Nam phát triển toàn diện, giàu mạnh, văn minh. BẮC VĂN